
تصور کنید صبح از خواب بیدار میشوید و میفهمید که نام و تصویرتان در لیست سیاه تمام نهادهای امنیتی جهان قرار گرفته است. روی سرتان میلیونها دلار جایزه گذاشتهاند و سازمانهایی مثل افبیآی (FBI)، سیا (CIA) و پلیس بینالملل (اینترپل) سایه به سایه در تعقیب شما هستند. از اواسط قرن بیستم و بهویژه پس از پایان جنگ جهانی دوم، با شکلگیری نهادهای بینالمللی، پدیدهای به نام «لیست افراد تحت تعقیب» به وجود آمد.
برخی از این افراد جنایتکارانی بیرحم بودند و برخی دیگر، تنها به دلیل افشای اسرار فوقمحرمانه به تیتر یک اخبار جهان تبدیل شدند. در این مقاله از سایت وان استوری (1story.ir)، به سراغ پروندههای مرموز و پرالتهاب تحت تعقیب ترین افراد تاریخ میرویم؛ از نابغههای بمبگذار تا پادشاهان کارتلهای مواد مخدر. با ما همراه باشید تا ببینیم سرنوشت این فراریان بزرگ چگونه رقم خورد.

یکی از جنجالیترین چهرههای قرن بیست و یکم، بدون شک ادوارد اسنودن است. او که کارمند آژانس امنیت ملی آمریکا (NSA) بود و به اطلاعات فوقمحرمانه دسترسی داشت، متوجه شد که دولت آمریکا در حال جاسوسی گسترده از شهروندان خود و سایر مردم جهان است. اسنودن که این کار را نقض آشکار قانون اساسی میدانست، تصمیم به افشای این اسناد گرفت؛ خبری که مثل بمب در دنیا صدا کرد.
پس از این افشاگری، دولت آمریکا بلافاصله او را به جرم خیانت تحت تعقیب قرار داد. اما اسنودن پیشدستی کرده و به هنگکنگ گریخت. در نهایت، او سر از مسکو درآورد و از آنجا که روسیه قرارداد استرداد مجرمین با آمریکا نداشت، به او پناهندگی داد. با باطل شدن پاسپورت آمریکاییاش، اسنودن اکنون مردی بدون کشور است که پس از گذشت بیش از یک دهه، همچنان در نقطهای نامعلوم از روسیه زندگی میکند.

پرونده تد کازینسکی یکی از بزرگترین آبروریزیهای تاریخ افبیآی (FBI) محسوب میشود. او یک دانشجوی نابغه در دانشگاه هاروارد بود که درگیر پروژههای مخفیانه و آزمایشهای کنترل ذهن سازمان سیا (مثل پروژه MKUltra) شد. این آزمایشهای وحشتناک، ذهن این نابغه را در هم شکست و او را به یک بیمار روانی تشنه انتقام تبدیل کرد.
کازینسکی به کلبهای در دل جنگل پناه برد و با ابتداییترین وسایل، بمبهای پستی میساخت و آنها را برای اساتید دانشگاه و مهندسان میفرستاد. دهها سال طول کشید و افبیآی بیش از ۵۰ میلیون دلار خرج کرد، اما نتوانست هیچ ردی از او پیدا کند! در نهایت، پس از اینکه کازینسکی مانیفست خود را در روزنامه نیویورکتایمز منتشر کرد، برادرش از روی لحن نوشتار، او را شناخت و به پلیس لو داد. نبوغی که میتوانست دنیا را تغییر دهد، در مسیر تاریکی نابود شد.

بیایید از آمریکا به جنگلهای اوگاندا سفر کنیم؛ جایی که جوزف کونی، رهبر گروهی به نام «ارتش مقاومت پروردگار»، یکی از تاریکترین جنایات بشری را رقم زد. او به مدت ۳۰ سال در اوگاندا جولان داد و بیش از ۶۶ هزار کودک را ربود تا از آنها سربازان جنگی بسازد.
در سال ۲۰۰۵، دیوان کیفری بینالمللی ۵ میلیون دلار جایزه برای دستگیری او تعیین کرد. با این حال، و با گذشت دو دهه از این حکم، کونی همچنان متواری است و کسی نتوانسته او را به دست قانون بسپارد.

ایلیچ رامیرز سانچز، معروف به کارلوس شغال، تحت تعقیبترین تروریست دهههای ۷۰ و ۸۰ میلادی بود. این مارکسیست ونزوئلایی در سال ۱۹۷۵ به دفتر مرکزی اوپک در وین حمله کرد و وزرای نفت (از جمله وزرای ایران و عربستان) را به گروگان گرفت.
او با دریافت دهها میلیون دلار باج، فرار کرد و سالها در کشورهای بلوک شرق مثل آلمان شرقی، رومانی، کوبا و لیبی آزادانه رفتوآمد میکرد. کارلوس مسئول بمبگذاریهای مرگبار متعددی در فرانسه و سایر کشورهای غربی بود. اما با فروپاشی شوروی، پناهگاههای او نیز از بین رفت. در نهایت، در سال ۱۹۹۴ توسط مأموران مخفی فرانسه در سودان دستگیر، بیهوش و در یک گونی به پاریس منتقل شد. او هماکنون در حال گذراندن سه حبس ابد در فرانسه است.

نمیتوان از فراریان بزرگ حرف زد و نام سلاطین مواد مخدر را نیاورد. پابلو اسکوبار، بزرگترین قاچاقچی تاریخ که هفتهای ۴۲۰ میلیون دلار درآمد داشت، کلمبیا را به خاک و خون کشید. دولت آمریکا برای سر او ۵۰ میلیون دلار جایزه گذاشت. پس از ۱۶ ماه تعقیب و گریز خونین، او سرانجام در درگیری با پلیس کشته شد.
سالها بعد در مکزیک، ال چاپو (خواکین گوزمان) راه اسکوبار را ادامه داد. دولتهای آمریکا و مکزیک روی هم ۸.۸ میلیون دلار برای دستگیری او جایزه تعیین کردند. ال چاپو حتی پس از دستگیری، توانست از فوقامنیتیترین زندان مکزیک از طریق یک تونل یک کیلومتری که مستقیم به حمام سلولش وصل میشد، فرار کند! او در نهایت دوباره دستگیر و به آمریکا مسترد شد و اکنون در زندان ADX فلورانس (امنیتیترین زندان آمریکا) تا پایان عمر حبس خواهد بود.
تاریخ پر از رهبران و چهرههای خطرناکی است که سالها در انزوا پنهان شدند:
| سؤال | پاسخ |
|---|---|
| بزرگترین جایزه برای دستگیری یک فرد چقدر بوده است؟ | یکی از بزرگترین جوایز تاریخ، مبلغ ۵۰ میلیون دلار بود که دولت آمریکا برای دستگیری پابلو اسکوبار، رهبر کارتل مدئین کلمبیا، تعیین کرد. |
| آیا ادوارد اسنودن هنوز تحت تعقیب است؟ | بله، ادوارد اسنودن به جرم افشای اسناد محرمانه آژانس امنیت ملی آمریکا همچنان تحت تعقیب است و هماکنون با پناهندگی در کشور روسیه زندگی میکند. |
| ال چاپو چگونه از زندان فوقامنیتی مکزیک فرار کرد؟ | او از طریق یک تونل زیرزمینی مجهز به طول بیش از یک کیلومتر که همکارانش دقیقاً تا زیر دوش حمام سلول او حفر کرده بودند و با استفاده از یک موتورسیکلت ریلی، موفق به فرار شد. |
سخن پایانی
مرور سرگذشت تحت تعقیب ترین افراد تاریخ به ما نشان میدهد که قانون، دیر یا زود، سایه سنگین خود را بر سر فراریان میاندازد؛ از جنگلهای تاریک اوگاندا و تونلهای زیرزمینی مکزیک گرفته تا مخفیگاههای کوهستانی پاکستان. هرچند نبوغ برخی از این افراد میتوانست در خدمت بشریت باشد، اما مسیر اشتباه، نام آنها را در لیست سیاه تاریخ ثبت کرد.
به نظر شما، اگر شرایط زندگی افرادی مثل «تد کازینسکی» متفاوت بود، آیا باز هم به یک هیولا تبدیل میشدند؟ نظرات و دیدگاههای خود را در بخش کامنتهای وان استوری با ما به اشتراک بگذارید!